AÇIK KAYNAK DİJİTAL İÇERİK ÜRETME PROJESİ

Açık kaynak felsefesinin ve yaklaşımlarının hızla yaygınlaşmaya başladığı dünyamızda, bu felsefenin toplumların gelişmesine, kültürün yaygınlaşmasına, paylaşımların artmasına, bilinç ve farkındalığın yükselmesine büyük katkılar sağladığı bilinmektedir. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu olarak bu yaklaşımın ülkemizde gelişmesine ve yaygınlaşmasına katkı sağlamak amacıyla AÇIK KAYNAK DİJİTAL İÇERİK ÜRETME PROJESİ başlatılmıştır.

Kurum olarak açık kaynak yaklaşımının benimsenmesine katkı sağlamak, Dijital Okur-Yazarlık konusunda zengin içerik üretmek, yapılan çalışmaların yayılmasına ve yaygınlaştırılmasına katkı sağlamak, içerik kalitesini ve niteliğini artırmak ve literatüre katkı sağlamak amacıyla bu proje hayata geçirilmiştir. Bu projenin ilk çağrısı “Dijital Okur-Yazarlık Kitap Bölümü Yazma” olarak belirlenmiştir.

Proje Fikri Tanımları;
Açık Bilgi Vakfı (Open Knowledge Foundation) açık kaynağı; “herhangi bir telif hakkı, patent ya da herhangi bir kontrol mekanizmasına tabi olmaksızın herkes tarafından ücretsiz ve özgürce kullanılan kaynak” olarak tanımlamaktadır. Diğer bir ifadeyle “herkes tarafından ücretsiz olarak erişilebilen, tekrar kullanılabilen ve paylaşılabilen araştırma veya gözlem sonuçları” açık kaynak olarak ifade edilmektedir.

Proje Motivasyonumuz;
Dijital okur-yazarlık kavramı hızlı dijitalleşmeye başlayan toplumumuzun ihtiyaçlarının karşılanması kapsamında ortaya çıkmıştır. Yapılan çalışmalar ve incelenen kaynaklar değerlendirildiğinde; dijital okur-yazarlığın geniş kapsamlı olarak ele alınmadığı, Türkçe içeriğe sahip zengin içerik ve güncel kaynakların bulunmadığı tespit edilmiştir. Ülkemizde bu alanda içerik üretilmesine katkı sağlayacak açık kaynak bir platform ile bunun sağlanabileceği, ülkemizde bu konuda yüksek bilgi birikimi olsa da bunun kamuoyuna yaygınlaştırılamadığı düşüncesi bizim ana motivasyonumuzdur.

Projenin Amacı;
İnternetin ve teknolojinin bilinçli, güvenli ve etkin kullanımına yönelik toplumsal farkındalık oluşturmak amacıyla pozitif içerik geliştirilmesidir. Ülkemizdeki bireylerin İnternetin, teknolojinin fırsatları ve riskleri konusunda farkındalıklarını artırmak, kullanım becerilerini geliştirmek, bu ortamların tehdit ve tehlikelerinden kendilerini koruyabileceği ve bunun içinde gelişen ve değişen internet terminolojisi, dünyası, altyapısı, uygulamaları, tehditleri, davranışları, teknolojileri, etiği, etkin kullanımı, vb. pek çok konuda, alanında uzman kişilerin ve öğretim elemanlarının bilgi birikimlerini toplumun her kesimiyle kolaylıkla paylaşabileceği bir açık kaynak içerik geliştirme platformu oluşturmak ve bunu kamuoyu ile paylaşmaktır. Bu sayede, hem daha fazla Türkçe dijital içerik üretilecek hem de öğrencilere, son kullanıcılara, girişimcilere, kendini geliştirmek veya korumak isteyenlere fırsat eşitliği sağlayacak, erişilebilir kitaplar, içerikler veya kaynaklar üretilebilecektir. Ülke dijital bilgi birikiminin hızla artması ve yaygınlaşmasına da katkılar sağlanabilecektir.
Çağrının öncelikli hedefi, ülkemizdeki uzman ve akademisyenlerin bilgi birikimi ve deneyimlerini BTK’nın sunduğu açık kaynak platform desteğiyle Türkiye’ye açmaları ve bireysel farkındalığın artmasına ve özellikle de öğrenme kültürünün yaygınlaşmasına katkı sağlamasıdır.

Projenin Kapsamı;
Proje dijital ortamlarda farkındalığı, üretkenliği, fırsatları ve sonuçta da bilinçli ve güvenli kullanımı özendirici çalışmaları kapsar. Proje kapsamı sadece kitap olmayıp, video, animasyon, simülasyon, karikatür, sunum slaytları, iyi uygulamalar, hikayeler, projeler, yayınlar, çizgi filmler, kısa filmler, vb. zengin içerik üretim modellerini içerir.

Projenin Önemi;
İnternet fırsatları ve riskleri ile birlikte büyük bir dijital dünya oluşturmaya başlamış ve disiplinler arası ve ötesi çalışmalarla yeni bir ortam haline gelmiştir. Dijital dünyayı anlamak, fırsatlarından ve nimetlerinden faydalanmak, teknolojiyi etkin ve verimli kullanabilmek, risklerinin farkında olmak ve karşılaşılabilecek tehdit ve tehlikelerden korunmak için bu ortamları kullananların ise iyi bir “dijital okur-yazar” olması gereklidir.
Başta internet teknolojileri olmak üzere dijital teknolojiler hayatımızın önemli bir bölümünü oluşturmaya başlamış durumdadır. Bu teknolojilerden birçok yönden faydalanmakla birlikte aşırı kullanım ve maruz kalınan problemli içeriklerden dolayı bireyler üzerinde olumsuz etkiler de yaratabilmektedir. Bugün dijital teknolojiler eğitim, pazarlama ve üretim gibi birçok alanda kullanılabildiği gibi yenilikçi çıktılar üretme noktasında da birçok avantaj sağlamaktadır. Bununla birlikte problemli içerik, etik sorunlar, güvenlik riskleri ve bu platformların istismar amaçlı kullanımı, dijital teknolojilerde dezavantajlı durumlara yol açabilmektedir.
Dijital teknolojilerin avantajlı ve dezavantajlı yaratmış olduğu durumlar bu teknolojilerin bilinçli ve sorumlu birer birey olarak kullanımını zorunlu hale getirmeye başlamıştır. Bu teknolojilerin fırsatlarından en üst düzeyde yararlanmasını bilirken en az düzeyde de problemli ve riskli içeriğinden etkilenebilmek için ‘dijital okuryazarlık’ kavramı gündeme gelmiştir.
Bugün dijital okuryazarlık kavramı dünyada ve literatürde önemli yerlere gelmeye başlamışken bu konuda ülkemizde bireyleri bilgilendirici yerli ve pozitif içeriklerin yeterli olmadığı görülmüştür. Bu noktada da bu proje ile dijital okuryazarlığın birçok boyutu ile tüm dijital vatandaşlara yönelik bilgilendirici ve bilinçlendirici içeriklerin oluşturulması sağlanmaya çalışılacaktır.

Bu Proje Çağrısı Kapsamında Hazırlanacak olan Kitap Bölümlerine ait Konu Başlıkları:
Kitap bölümü başlıklarını belirleme sürecinde siz değerli yazarlara yol göstermesi açısından kitabın kapsamı dahilinde olabilecek taslak konu başlıkları aşağıda belirlenmiştir. Bu konu başlıkları genişletilebilir, güncellenebilir, yeni alanlar projenin amaç ve kapsamından uzaklaşmamak kaydı ile yenileri eklenebilir.

1. İnternet ve BT Teknolojilerini Anlamak
2. İnternet İletişimini Yönetmek
3. Dijital Toplum Oluşturmak
4. İnternette Girişimci Olmak ve İnovasyon Ruhunu Anlamak
5. Dijital Çağda Aile Olmak
6. Bilgi Okuryazarlığı Becerilerine Sahip Olmak
7. İnterneti Eğitim Amaçlı Kullanmak
8. İnternet Becerilerini Sınıflandırmak
9. İnternet Güvenliği Sağlamak
10. İnternet Etiğini Oluşturmak
11. İnternet Hak ve Sorumluluklarını Bilmek
12. Dijital Dönüşümü Anlayarak Yaşamak
13. Dijital Dünyada Mahremiyet
14. Dijital Dünyada Tehlikeler ve Fırsatlar

Proje Başvuru Koşulları:

Bu açık kaynak dijital içerik üretilmesi proje çağrısına; açık kaynak felsefesini benimseyen, dijital içerik üretme kitap bölümü yazma konusunda uzmanlığı olan ve koşulları sağlayan kişi/kişiler/öğretim elemanları/araştırmacılar/ öğretmenler başvurabilir.
Oluşturulacak içeriklerin farkındalık artırmaya yönelik olmasının yansıra bilgi verici ve aydınlatıcı içerikler ile de desteklenmesi gerekmektedir. Bununla birlikte çağrı kapsamında hazırlanan her bir kitap bölümünün aşağıda yer alan özelliklere sahip olmalıdır:
1. Nitelikli ve güncel konu anlatımını kapsamalıdır.
2. Nitelikli görseller (çizim, fotoğraf vb.) ile bölümler desteklenmelidir.
3. Günlük hayatla bağlantılı örnekler verilmelidir.
4. Öneriler, çözümler veya yapılması gereken hususları içermelidir.
5. Her aşamasında etik kurallara uyulmalıdır.
6. Özgün olmalıdır.
7. Literatüre yeni kazanımlar sağlamalıdır.
8. Eserin dili Türkçe olmalıdır.
9. Türkçe dilbilgisi ve imla kurallarına dikkat edilmelidir.

Bununla birlikte, Bölüm yazarı olma teklifinde bulunan adayın aşağıdaki şartları sağlaması gerekmektedir:
1. T.C. vatandaşı veya Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında çalışan yabancı uyruklu kişi olmak
2. En az bir lisansüstü derecesine sahip olmak,
3. Bölüm ile ilgili olduğu alanda lisans ya da lisansüstü̈ düzeyde eğitim almış̧ ve/veya ders vermiş olmak

Bununla birlikte, Kitap Editörü olma teklifinde bulunan adayın aşağıdaki şartları sağlaması gerekmektedir:
1. T.C. vatandaşı veya Türkiye’deki yükseköğretim kurumlarında çalışan yabancı uyruklu kişi olmak,
2. En az bir doktora derecesine sahip olmak,
3. Konu ile ilgili yayınlar yapmış olmak,
4. Konu ile ilgili eğitimler/dersler vermiş olmak,
5. Daha önceden konu ile ilgili en az bir bölüm yazarlığı yapmış olmak.

Proje Telif Hakları
1. Proje kapsamında kabul edilecek ve basılacak olan kitap bölüm telifi yazara aittir.
2. Yazar, açık kaynak felsefesiyle kitap bölümünü hazırlayacağından, hazırlanan kitap bölümü ile ilgili olarak bir ödeme talebinde bulunmaz.
3. Yazar, basılacak olan kitap bölümünün sadece basım, yayımlama ve dağıtım haklarını BTK’ya devrettiğini bilir ve kabul eder.
4. Editör, basılacak olan kitabın sadece basım, yayımlama ve dağıtım haklarını BTK’ya devrettiğini bilir ve kabul eder.
5. Proje kapsamında görev alanlar; gönüllülük esasına göre projeye katkı sağlarlar ve herhangi bir ödeme talebinde bulunmazlar.

Başvuru Öncesi Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar
1. Başvuru çağrısına uyan ve değerlendirilmek üzere sunulan kitap bölümü; en az 15 en çok 50 sayfa olacak şekilde hazırlanır.
2. Kitap bölümleri; Arial veya Times New Roman karakteri kullanılarak, 12 punto, 1,5 satır aralığı ile yazılmalıdır.
3. Faydalanılan kaynaklara atıflar yapılmalıdır.
4. Kaynakça kısmı, APA 6.0 yazım kuralları dikkate alınarak hazırlanmalıdır.
5. Kitap Bölümü ile ilgili yapılacak önerileri dikkate alır ve tekrar düzenler.
6. Başvuruların değerlendirilmesi altı temel kriter üzerinden yapılacağını ve buna göre kitap bölümünü hazırlayacağını bilir. Bu kriterler aşağıda verilmiştir. Bunlar:
- “hazırlanan kitap bölümün niteliği”,
- “anlaşılırlık”,
- “zenginleştirilmiş içerik”,
- “etik kurallara uyma”,
- “öneriler veya tavsiyeler” ve
- “toplumsal fayda” dır.
7. Kitap Yazma/Editör Olma başvuruları, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından oluşturulan Değerlendirme Komisyonu tarafından değerlendirilir. Yazar/Editör bu uyarıları dikkate alır.
8. Yazar, Kitap Editörünün uyarılarına uyar.
9. Kitapta yer alacak bölümlere, Komisyon karar verir.
10. Kitabın ve bölümün basım için tasarımları, BTK’nın belirleyeceği Yayınevi tarafından yapılır.
11. Kitap basım, yayımlama ve dağıtım ücreti BTK tarafından karşılanır.
12. Hazırlanan kitap, “Üniversite Teşvik Yönetmeliğinde” belirtilen şartları sağlayan uluslararası prestijli bir yayınevi tarafından yapılacaktır.
13. Her kitabın Bölüm Yazar’ına veya Kitap Editörü’ne 25 adet basılı kitap ücretsiz olarak verilir.
14. Kitabın belirlenen takvim içerisinde yayınlanması için, yazar/editör belirlenen zaman içerisinde görevini tamamlar.

Başvuru Süreci
Katkı sunabilecek yazarlar için hazırlayabilecekleri kitap bölümü alternatif(ler)i için ana başlık, alt başlıklar ile birlikte ilgili kitap bölümünün kazanımlarını özetleyici bilgileri 02/08/2019 tarihine kadar acikkaynak.gim.org.tr adresinden sisteme girmeleri ve onay almaları gerekmektedir. Editör adayları da aynı şekilde başvuru yapmalıdırlar.

Bilgilendirme ve Basım Süreci

Söz konusu kitabın ana başlık, alt başlık ve ilgili kazanımlarına ilişkin gönderilen metinler Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından oluşturulan Kitap Bölümü Değerlendirme Komisyonu ve Kitap Editörlüğü Değerlendirme Komisyonu tarafından incelenir. İnceleme; başvuru koşulları ve değerlendirme sürecindeki kriterler baz alınarak yapılır. Komisyon, kitap yazarına/editöre tavsiyelerde bulunabilir.

İnceleme sonuçları yazara/editöre 2 (iki) hafta içerisinde bildirilir.

Bilgilendirilmeye müteakip, kitap bölüm yazım süresi 3 (üç) aydır.

İnternetin ve teknolojinin bilinçli, güvenli ve etkin kullanımına yönelik açık kaynak oluşturma projesine yapacağınız katkılarınız için şimdiden
teşekkür ederiz.

Bilgi Teknolojileri Ve İletişim Kurumu
 

  • ...
  • ...
  • ...
  • ...
  • ...
  • ...
  • ...
  • ...